Roger Waters กับบทเพลงที่ไม่ตาย

November 6, 2019
by วันชัย ตัน

วัย 76 ของ Roger พลังยังเต็มเปี่ยม เขาใช้บทเพลงในการตั้งคำถามกับปัญหาสังคมที่เกิดขึ้นบนโลกใบนี้

 

ตามปกติ เวลาเรามาดูคอนเสิร์ตศิลปินนักร้องผู้มีชื่อเสียงในอดีต จุดประสงค์ก็เพื่อมาฟังเพลงเก่าๆ บรรยากาศสมัยเป็นวัยรุ่นหนุ่มสาว

ศิลปินก็จะมาขับร้องเพลงดัง เพลงเก่าๆ ในอดีต ให้เราหวนรำลึกความหลังด้วยความสนุกสนาน ประทับใจ เสร็จแล้วก็แยกย้ายกันกลับบ้าน

แต่สำหรับ Roger Waters อดีตสมาชิกวง Pink Floyd ไม่ใช่เด็ดขาด

วันก่อนผู้เขียนรีบออกจากป่า เพื่อให้มาทันดูภาพยนตร์สารคดีรอบสุดท้ายในโรงหนังเรื่อง Roger Waters US+THEM

ไม่ผิดหวังเลย Roger Waters US+THEM เป็นภาพยนตร์ทัวร์คอนเสิร์ตในปี 2018 ของ Roger Waters อดีตสมาชิกสำคัญ นักร้อง มือเบส และคนแต่งเพลงของวง Pink Floyd ในช่วงปลายยุค60 ถึงปลายยุค 80 วงที่ได้รับการยกย่องจากทุกวงการว่า เป็นวงดนตรี Rock ยอดเยี่ยมตลอดกาล

Pink Floyd เป็นวงดนตรีแนว Progress Rock ถือกำเนิดขึ้นจากการรวมตัวของนักศึกษาคณะสถาปัตยกรรมจากมหาวิทยาลัยเวสต์มินสเตอร์ ในกรุงลอนดอน ประเทศอังกฤษในปี ค.ศ.1965 ด้วยแนวเพลงอันโดดเด่น เนื้อเพลงที่สะท้อนปัญหาสังคมและปรัชญาชีวิต การสอดแทรกเทคนิคเอ็ฟเฟกต์เสียงต่างๆ จนต่อมาได้กลายเป็นหนึ่งในวงที่ประสบความสำเร็จสูงสุดและมีอิทธิพลที่สุดวงหนึ่งตลอดกาล ด้วยยอดจำหน่ายกว่า 250 ล้านชุดทั่วโลก

โดยเฉพาะอัลบั้ม The Dark Side of the Moon ติดอันดับชาร์ทของบิลบอร์ด 200 ต่อเนื่องยาวนานถึง 741 สัปดาห์ หรือเกือบ 14 ปี ระหว่าง ค.ศ. 1973 – 1988 ทำให้กลายเป็นอัลบั้มที่มียอดจำหน่ายสูงที่สุดอันดับ 2 ตลอดกาล

ผู้เขียนเป็นเป็นแฟนวงนี้ตั้งแต่วัยรุ่น โดยเฉพาะชุด The Dark Side of the Moon (1973), Wish You Were Here (1975), The Wall (1979)

เมื่อสิบกว่าปีก่อนเป็นบุญตาของผู้เขียน มีโอกาสได้เข้าชมคอนเสิร์ตของ Roger Waters เมื่อครั้งมาเล่นทัวร์เมืองไทย

ในวัย 60 เศษ ศิลปินคนโปรดแสดงได้อย่างมีพลังราวหนุ่มสาว ฝีมือเบสและน้ำเสียงไม่เคยตก เพลงเก่าว่ายอดเยี่ยมแล้ว เพลงใหม่ที่แกเพิ่งแต่งไม่นานกลับไพเราะและงดงามไม่แพ้

แต่สำหรับ คอนเสิร์ต Us+Them ครั้งนี้ ลุง Roger Waters ในวัย 76 ปี กลับทรงพลังยิ่ง แทบไม่น่าเชื่อว่า ศิลปินในวัยนี้สามารถสร้างสรรค์งานอันยอดเยี่ยมได้ตลอด

ลุงไม่ได้มาเล่นเพลงเก่าให้แฟนๆ รำลึกความหลัง

แต่เขาได้ใช้เพลงดังในอดีตและเพลงใหม่ มาสร้างงาน performing Art บนเวที โดยใช้บทเพลง ภาพ คอมพิวเตอร์กราฟฟิก การออกแบบแสงสีอันสุดยอด เพื่อสร้างงานศิลปะสะท้อนปัญหา การละเมิดความเป็นมนุษย์ ความอยุติธรรม ความเหลื่อมล้ำ สงคราม ผู้อพยพ ความอดอยาก อำนาจเงิน และปัญหาสิ่งแวดล้อมที่เกิดขึ้นทั่วโลก

บทเพลงเก่าๆ ของ Pink Floyd ล้วนมีเนื้อหาสะท้อนเรื่องราวในสังคม เมื่อนำมาเรียบเรียงใหม่ ก็สามารถสะท้อนปัญหาเดิมๆที่เกิดขึ้นในปัจจุบันได้ไม่สิ้นสุด

พอเพลง Another Brick In The Wall ที่มีเนื้อหาวิจารณ์ระบบการศึกษาในโรงเรียน กระแทกเสียงออกมา พร้อมการแสดงและภาพบนกำแพง คนดูส่วนใหญ่ที่เป็นเด็กหนุ่มสาว ส่งเสียงกรี๊ดดังลั่นด้วยความสะใจในเนื้อหาเพลงและทำนองกระแทกใจ

ตลอดสองชั่วโมงของคอนเสิร์ต นอกจากเสียงเพลงแล้ว เราจะเห็นภาพปัญหาความขัดแย้งต่างๆ ทั่วโลก ไม่ว่าจะเป็นในปาเลสไตน์ ซีเรีย แอฟริกา กำแพงที่จะสร้างบนชายแดนเม็กซิโก- สหรัฐอเมริกา

เสียงปรบมือและเสียงผิวปากดังกึกก้องมากตอนหนึ่ง คือการวิจารณ์ประธานาธิบดีทรัมป์อย่างรุนแรง ถูกล้อเลียนเป็นหมู ผู้กระหายเงินไม่สิ้นสุด ด้วยเพลงดังอย่าง Money และในฐานะผู้มีอำนาจที่สามารถสร้างความขัดแย้งในโลกได้อย่างเหลือเชื่อ

ปิดท้ายด้วยบทเพลง Us+Them เป็นธีมของงาน คือเพลงที่บอกเราว่า เรากับเขา ล้วนเป็นคนธรรมดาเหมือนกัน เท่าเทียมกัน

 “Us (us, us, us, us) and them (them, them, them, them)

And after all we're only ordinary men

Me

And you (you, you, you).......”

ทัวร์คอนเสิร์ต Us+Them สุดอลังการ ครั้งนี้ มีคนดูสดมากกว่าสองล้านคนทั่วโลก ไม่นับรวมที่ดูย้อนหลังผ่านออนไลน์อีกหลายล้านคน

ที่น่าสังเกตคือ มีคนหนุ่มสาวมาดูจำนวนมาก และร่วมร้องเพลงดังเมื่อสามสิบปีก่อนได้คล่องแคล่วราวกับว่าเป็นเพลงในยุคสมัยของพวกเขา

น่าจะเป็นเพราะ แม้จะเป็นเพลงเก่า แต่เนื้อเพลงร่วมสมัย สะท้อนความรู้สึกของพวกเขาตอนนี้ได้อย่างสะใจ

หรือว่า คนหนุ่มสาวยุคฮิปปี้รุ่น 60-70 กับคนหนุ่มสาวรุ่นปัจจุบัน อาจจะมีอะไรใกล้เคียงกัน ในแง่ของการแสวงหาเสรีภาพ ตั้งคำถามกับชีวิต รักความยุติธรรม ไม่อยากใช้ชีวิตอยู่ในระบบ ฯลฯ

ลุง กับหลานจึงสามารถสื่อสารเชื่อมโยงถึงกันได้เป็นอย่างราบรื่น

เพลงที่ดีไม่เคยตายจริงๆ

Roger Waters วัย 76 พลังยังเต็มเปี่ยม เดินหน้าสร้างสรรค์ผลงานเพลงระดับมาสเตอร์พีซ ใช้บทเพลงในการตั้งคำถามกับคนฟัง กับปัญหาสังคมที่เกิดขึ้นบนโลกใบนี้

ฟังเพลงแล้วไปคิดต่อว่าเกิดอะไรขึ้นกับสิ่งรอบๆ ตัว

ลุงไม่ได้มาร้องเพลงเพื่อคิดถึงบรรยากาศเก่าๆ ในอดีตเหมือนศิลปินนักร้องรุ่นใหญ่จำนวนมาก แต่หมดพลังสร้างสรรค์ไปนานแล้ว

ปล. อย่าเอ่ยถึงศิลปินเพลงเพื่อชีวิต บางประเทศ ส่วนใหญ่ยิ่งอายุมาก ยิ่งหายไปจากความทรงจำ หรือไม่ก็ขายตัวไปนานแล้ว

................

จากคอลัมน์สมรู้ ร่วมคิด / ฉบับวันอังคาร 5 พ.ย.62/